Ik moet in mijn herinneringen vrij diep graven, dus vergeef me als er een foutje in geslopen is. Ik ben van lichting 79-5 en heb 14 maanden gediend bij C-Batterij 44 Afdva. Wij waren destijds uitgerust met de M109-A1. Ik heb altijd begrepen dat alle A1’s van de KL upgrades waren van de oorspronkelijke M109. Bij die upgrade werd de korte loop vervangen door een langere, waarbij het bereik werd opgevoerd van ca. 14,5 tot ca. 18 km. Gezien het bouwjaar van mijn stuk, de C22, 1967 is dat zeker een conversie.
Naast de 44 Afdva, destijds gelegerd in de Tonnetkazerne in Het Harde was in ieder geval de 43 Afdva in Duitsland uitgerust met de M109-A1. De door Bert Lindeboom aangehaalde Gele Rijders moesten het in 1979 nog doen met 105mm houwitsers op basis van de AMX 13.
Nog wat namen: Alle name van de voertuigen begonnen met de batterij letter. Het commando voertuig, een M571, de C10 was Crisis Centrum.
A21, KZ-89-61, Adonis
C22, KZ-89-93, Castor
C23, KZ-89-73, Cyrus
C21, KZ-89-35, ??
Verder nog de Cycloop, maar ik het geen idee meer welk nummer daar bij hoort.
De namen waren van hogerhand vastgesteld en hadden voor de stuksbediening dan ook geen enkele betekenis.
De M109-A1’ s waren in die tijd in een deplorabele staat van onderhoud. Rijden en schieten ging nog wel, maar communicatie was bijna onmogelijk. De intercoms waren allemaal defect, microfoons waren er zo ie zo niet. De oplaadbare batterijen van de radio’s waren versleten en stopten er na een half uur gebruik al mee. In die 14 maanden diensttijd heb ik nog nooit een voertuigkachel zien werken.
Dan de richtapparatuur. Bij de M109 en M109-A1 zit de richtkijker tijdens het rijden in een kastje dat linksvoor in de toren zit. Bij het in stelling komen moet de chauffeur op de toren klimmen, het luik voor de kijker ontgrendelen en langs een as omhoog trekken en boven weer vergrendelen. De 1e richter haalt ondertussen de kijker uit zijn kastje en plaatst die in de houder. Is hij daarmee te vroeg en laat de chauffeur het luik weer vallen, dan is de kijker definief kapot. Als de richter bij het uit stelling gaan vergeten de verlichting van de richtkijker uit te zetten, dan zal bij het weer plaatsen van de kijker kortsluiting ontstaan, waarbij de kijkerverlichting doorbrand. De hele procedure vergt op z’n best al gauw een paar minutenen is behoorlijk gevoelig voor ongelukken. Reden genoeg om over te gaan op systeem A2. De richtkijker blijft in zijn houder. Het luik is vervangen door een kap met voorin glas, die meedraait met de beweging van de kijker. Dit versnelt het in stelling komen aanzienlijk.
De volgende site geeft nog wat algemene info over de M109:
http://www.globalsecurity.org/military/systems/ground/m109-intro.htm
