Gemotoriseerde pantserafweervuurmond TLV, Jeep, M 38A1C

Arne Ρоirοt

Penningmeester
TWENOT-bestuurslid
Lid van de TWENOT
Interesses
Nederlandse pantservoertuigen, van oud tot jong
Schalen
  1. 1:35
1754413724648.webp

1. Inleiding.
Ik vind het altijd leuk om een model te bouwen waar ik zelf een band mee heb.
Daarom bouw ik het liefst Nederlandse voertuigen. Maar het mooiste is natuurlijk een voertuig waar ik ook zelf een band mee heb.
Zoals de holbewoners die de dieren tekenden waar ze op jaagden.

De Nekaf TLV, waar dit draadje over gaat, maakte voor mij al vroeg indruk. Dat was waarschijnlijk rond 1976.
Als scout liep ik samen met een vriend een zwerftocht in de omgeving van Harderwijk en de Ermelose heide. Plotseling werden we ingehaald door één of twee woest ronkende, open jeeps met een kanon er op. De mannen die erin zaten zagen er voor ons ontzettend stoer uit, met een hoop uitrusting en wapens aan boord.
Volgens ChatGPT moet dater ongeveer zó uit hebben gezien.
(Die militair zonder benen kan ik me trouwens niet zo goed herinneren.)

ChatGPT Image 15 feb 2026, 20_54_38.webp

Sinds dat moment is de Nekaf-jeep voor mij een iconisch voertuig geworden.

Schermafbeelding 2025-08-18 101744.webp

In augustus 1989 (volgens de dtg achterop de foto's) bezocht ik het Legermuseum, dat toen nog in Leiden was gevestigd.
Daar heb ik acht analoge foto’s gemaakt (zuinig!) met het idee om ooit een Nekaf met TLV te bouwen. Vermoedelijk heb ik dat plan kort daar op uitgevoerd.
In die tijd waren er nog geen kits van een M38A1 te koop. Volgens Scalemates kwamen die pas in 2000. Daarom moest ik improviseren met het onderstel van een Willy’s van Italerei. Met veel knippen, meten, schuren, zagen en snijden heb ik dat omgebouwd tot mijn M38A1.
Dat was de tijd dat je Modelbouw nog met een hoofdletter "M" schreef.
Ook de tijd trouwens, dat op mijn linker duim regelmatig een peister zat. Iets dat al jaren niet meer is voorgekomen.

Ik was destijds erg tevreden met het resultaat en het model heeft jarenlang een mooie plek gehad in mijn vitrinekast.

Vanaf 2001 verschenen er echter steeds meer kits op de markt die het mogelijk maakten om recht uit de doos een M38A1 met TLV te bouwen.
Nu, na ongeveer 35 jaar heb ik de Nekaf met TLV dan ook nog een keer gebouwd, maar nu met de kit en allerlei beschikbare upgrades, etchings, transfers en resin. Het doel van dit project is om te bekijken of een moderne kit (die met alle add-ons ook een stuk meer kost) daadwerkelijk een duidelijk beter model oplevert. De opzet van dit draadje is daarom als volgt:
  • Hierna een stukje over de historie van de M38A1 TLV in Nederland.
  • Daarna foto’s van het model dat ik ongeveer 35 jaar geleden heb gebouwd.
  • Vervolgens foto’s van het nieuwe model dat inmiddels klaar is.
  • Tot slot trek ik mijn conclusie: was het de moeite waard, en welke kit biedt uiteindelijk de meeste meerwaarde voor de modelbouwer?

Ik heb er trouwens bewust voor gekozen om het bouwproces niet stap voor stap te beschrijven, maar vooral de focus te leggen op het eindresultaat.
 
Laatst bewerkt:

2. Historie. Voor dit deel heb ik gebruik gemaakt van de website “Vergane Glorie” van de Vereniging Onderofficieren Technische Dienst. Daar staat een interessant artikel van (volgens mij) adjudant b.d. P. Smits over de geschiedenis van de Nekaf-jeep en de verschillende varianten die in Nederland in gebruik zijn geweest.

Schermafbeelding 2026-02-08 234543.webp

Op 28 mei 1955 verliet bij de Nederlandse Kaiser-Frazer Fabrieken NV (kortweg NEKAF) de eerste M38A1 voor de Nederlandse defensieorganisatie de fabriek. Toen de assemblage daar in 1958 werd beëindigd, waren er 5.676 M38A1’s afgeleverd. De assemblage werd daarna overgenomen door Kemper & Van Twist in Dordrecht. Dit bedrijf leverde tot medio 1962 nog een groot aantal M38A1-jeeps, verdeeld over twee leveringscontracten. Uiteindelijk beschikte het Nederlandse leger over ruim 7.300 Nekaf-jeeps, waarvan 156 bestemd waren voor de Koninklijke Luchtmacht. Een deel van deze voertuigen werd uit eigen middelen aangeschaft, terwijl een ander deel werd geleverd via het Mutual Defense Assistance Program (MDAP). De Nekaf M38A1 werd in verschillende uitvoeringen gebouwd, waaronder:
  • Jeep M38A1 (standaard)
  • Gewondentransporteur
  • Verkenningsauto (met .30)
  • Gemotoriseerde pantserafweerraket TOW
  • Lasauto
  • Rijopleidingsauto
  • Brandbestrijdingsauto
  • Munitiecomplexauto
  • Gemotoriseerde pantserafweervuurmond TLV (M38A1C)

Schermafbeelding 2026-02-08 234951.webp

De M38A1C / TLV met infrarood schijnwerper.

De Koninklijke Landmacht liet 366 Nekafs aanpassen om ingezet te kunnen worden als wapendragend wielvoertuig.
Daarvoor werden verschillende wijzigingen aangebracht:
  • De houders voor reservewiel en jerrycan werden verplaatst naar de rechterzijde van het voertuig.
  • Door het extra gewicht van de bewapening werd een extra schroefveer gemonteerd ter ondersteuning van de bladveren.
  • In de achterzijde van de carrosserie werd een laadklep aangebracht.
Het meest opvallende kenmerk van de M38A1C was de gescheiden voorruit in combinatie met de bewapening.
In het voormalige personeelscompartiment achter de chauffeur werd een 106 mm M40A1 terugstootloze vuurmond geplaatst. Naast het kanon was ruimte voor een beperkte hoeveelheid munitie.

De Nekaf TLV was ingedeeld bij het gemotoriseerde anti-tankpeloton binnen de organisatie van een pantserinfanteriebataljon. Het systeem had zowel voordelen als nadelen.

Nadelen:
  • De bemanning was volledig onbeschermd tegen vijandelijk vuur.
  • Ook tegen weersomstandigheden bood het voertuig nauwelijks bescherming.
  • De munitievoorraad die kon worden meegenomen was beperkt.
Voordelen:
  • Het voertuig was snel en wendbaar.
  • Het kon relatief geruisloos opereren.
  • Vooral het verrassingselement speelde een belangrijke rol.
Met de introductie van de Amerikaanse TOW-antitankraket werd deze taak uiteindelijk ook onder pantser uitgevoerd.

Schermafbeelding 2025-12-29 112910.webp
 
Laatst bewerkt:
3. Scratchbuilding 1990.
Eerst enkele romantische foto's uit het Legemuseum in Delft.

IMG_1332026213010.webp

IMG_1332026213314.webp

Als ik het model nú bekijk, zie ik natuurlijk allerlei dingen die anders zouden kunnen. (de kentekens vóór en achter verschillen bijvoorbeeld 🙂 )
Maar het resultaat was destijds zeker herkenbaar als een Nekaf TLV en ik was er toen best trots op.
Zo zijn is bijvoorbeeld het hele kanon en de motorkap gecratched.

IMG_1340.webp

Voor het spuiten heb ik waarschijnlijk originele Landmacht-verf gebruikt. Achteraf gezien was dat geen ideale keuze. Die verf heeft namelijk een vrij grove pigmentkorrel, waardoor het model stof vasthoudt en na verloop van tijd wat wittig uitslaat.

IMG_1341.webp

Ook is veel schilderwerk met de hand gedaan. In die tijd was het al een kunst om een Nederlands kenteken te vinden, laat staan om historisch juiste markeringen of decals te maken. Er bestonden nauwelijks KL-transfers, laat staan dat je een speciale transfer kon maken.

IMG_1342.webp

Ondanks dat alles, is het naar mijn mening nog steeds een aardig model om naar te kijken. Zeker als je de historie kent.

IMG_1343.webp
 
Laatst bewerkt:
Ga door, ga door!!!
 
Ik sluit me bij Walters bericht aan 🙂
 
4. Nieuwbouw 2026

Ik heb de kit van AFV gebrukt, de etching set van Eduard, de add-on van Sylly's, en ik kon ergens banden met het NATO-profiel laten printen.
En tenslotte heb ik transfers laten maken van de KX-61-34, in zijn tijd bij het COKL.
Ik schat dat het geheel deze keer zo'n € 150,- heeft gekost.

Schermafbeelding 2026-02-15 204754.webp

Het model is nog niet af. Er moet nog wat klein schilderwerk verricht worden maar vooral de wash moet er nog overheen.

IMG_1345.webp
IMG_1346.webp
IMG_1347.webp
IMG_1348.webp
Ja, nu is het kenteken vóór en achter gelijk.

IMG_1349.webp
IMG_1350.webp
IMG_1351.webp
IMG_1352.webp
IMG_1353.webp
 
Laatst bewerkt:
5. De vergelijking

Als je de twee kits naast elkaar zet, valt nu al het enorme verschil op:
  • In het nieuwe model is alles strakker, haaks, stof vrij en is de belettering strak
  • Het olijfgroen is vlakker, en oogt "echt"
  • Het nieuwe model heeft die mooie Nekaf "smoel": die dikke ronde motorkap, die grote koplampen en hij is hoger, stoerder.
  • de maatvoering (van m.n. de TLV) is beter
  • de markeringen zijn historisch juist
Deze kit van AFV is een leuk ding. Klein, maar fijn. De ad-ons helpen, maar zijn niet héél erg nodig

IMG_1355.webp

Een belangrijke ontdekking was: "XF-62 is back"
Vele jaren was dit mijn vaste verf voor Nederlanfds militair materieel, tot ze een jaar of wat terug de kleur hebben aangepast naar meer mos groen. Daarna ben ik overgestapt op RAL-6014 Olive Gelb. Maar dat is (...) een beetje gelb.
In Veldhoven dacht ik te zien dat de kleur veranderd was en kocht weer een potje XF-62 van Tamiya en jawel. Het is weer de oude kleur!
Meer zwart dan de Olive Gelb. En met een prachtijg fijn pigment. 💕 Tamiya

IMG_1354.webp
IMG_1357.webp
IMG_1358.webp
IMG_1359.webp
IMG_1356.webp
Moraal van het verhaal?
Pedaal emmer open en hopla: de "Willy's er in!

Natuurlijk zit er 35 jaar tussen en is de hele modelbouwwereld veranderd.
Maar naar de normen van nú is het een aardig knutselproject geweest.
Lol aan beleefd, en het was een hele prestatie in 1990.
Maar dat was het.

Zo, het huiswerk is gedaan. Nu nog even de wash er op.
Er staan inmiddels wat foto's op mijn site: High resolution foto's
 
Laatst bewerkt:
En dan nu de fijnslijperij op dit prachtige model:
  • Bij de NEKAF zat de scharniering om de grille van voren neer te klappen er niet in tegenstelling tot de US M38A1
  • De koplampen zijn bij de NEKAF anders en hebben nog een ring eromheen waardoor het glas wat kleiner in diameter is dan bij de M38A1.

Maar …. mooi hoor! Erg geslaagd zo met die stoere schoorsteenpijp zoals ze ook wel eens genoemd werden volgens mij.
 
Leuk om te lezen Arne en zeker om te zien wat je er toen in de jaren '90 van hebt gemaakt!

Ik mis alleen de vergelijking qua prijs/kosten van het model uit de jaren '90 met het model van nu 😁

Waar staat trouwens de letter C voor in M38A1C?
 
Waar staat trouwens de letter C voor in M38A1C?
Geen idee. ik weet wél waar hij achter staat.
het is specifiek de variant met de TLV, dus zwaardere vering, gedeelde voorruit en andere achterkant/ zooi aan de zijkant?
Waar staat M38 voor? Ook zo'n levensvraag 🙂
 
Moraal van het verhaal?
Pedaal emmer open en hopla: de "Willy's er in!
Dat is toch een grapje?
Alleen al voor de vergelijking en het verhaal zou ik ze net als in dit draadje naast elkaar in de vitrine zetten.
 
Waar staat trouwens de letter C voor in M38A1C?
Voor dat hij uitgerust is met een 106 mm TLV M40. Ook bij de M151A1 werd die letter daarvoor gebruikt, voordat hij veranderd werd in een eigen aanduiding voor hetzelfde voertuig op M151A2-basis:

TM 9-2320-218-10.webp
 
Arne , M38 is de militaire variant van de civiele CJ3 lijkt nog redelijk op de oorlogs jeep ,M38A1 is de militaire variant van de civiele CJ5 ,toen die in productie kwam was Willys inmiddels overgenomen door Kaiser die een fabriek had in Rotterdam : NeKaF .In het oog springend is de grille op je eerste poging , deze heeft 9 sleuven , dit was een Ford ontwerp en door hun gepatenteerd. Nadat Willys na de oorlog merknaam eigenaar werd van Jeep wetdllrd een 7-sleuvige grille gevoerd wat ook hun logo wetd , denk dat dit met het Ford patent te maken had.
 
Hey Arne

Mooi hoor - de Nekaf met TLV.
Mijn vader was tijdens zijn diensttijd in 1963 schutter op deze combinatie waardoor het ook bij mij een warm plekje heeft.
Hij heeft op de Harskamp 3 schoten gelost. Eerst een schot met het .50 inschietgeweer bovenop en als dat doel trof werd daarna de 106mm afgevuurd.

Cheers
ErikJan
 
Terug
Bovenaan